Voor sommigen klinkt het als een proef waarvan je na het lezen van de handleiding liever afziet: je eigen urine gebruiken op de moestuin. Toch is deze oeroude techniek, al duizenden jaren gebruikt, verre van gek. Integendeel! Net als veel kant-en-klare meststoffen uit de winkel, zit urine boordevol nuttige voedingsstoffen die het groeiproces van je planten ondersteunen. Welkom in een wereld waar de moestuin niet enkel afhankelijk is van dure zakjes uit het tuincentrum, maar gewoon – excuses voor het beeld – van wat de mens teruggeeft aan de natuur. Dat dit werkt, én hoe goed, bewijst recent baanbrekend onderzoek in Niger.
Van een eeuwenoude truc naar modern experiment
Vandaag de dag blijkt toegang tot meststoffen niet voor iedereen vanzelfsprekend te zijn. Opmerkelijk genoeg ontbreekt het net vaak de mensen die ze het hardst nodig hebben, aan de nodige middelen. Neem bijvoorbeeld de boeren in delen van Niger: zij ploeteren onder zware weersomstandigheden en kampen met uitdrogende bodems. Niet echt een recept voor volle manden tomaten en meloenen dus.
Waarom iedereen zweert bij deze onweerstaanbare snelle crêpes-recept!
Dit is waarom je beter geen ontbijt-buffet eet in hotels, volgens experts op het gebied van voedselveiligheid
Om daar wat aan te doen, besloot een team wetenschappers van het National Institute of Agricultural Research of Niger een vergeten bodemvriend in ere te herstellen: menselijke urine. Dit keer echter in een modern jasje! De urine werd zorgvuldig gezuiverd, zodat er alleen de voor planten waardevolle stoffen als fosfor, kalium en stikstof in overbleven – allemaal van nature aanwezig en een stevige groeiboost voor het gewas.
Hoe werkt dat, urine als meststof?
Voor wie nu in de verleiding komt om direct de gieter in het kleinste kamertje te parkeren: even wachten nog! Voor het veilig gebruik van urine op de akkers werd er een protocol gevolgd waarmee geen enkele foute bacterie of ziekteverwekker een kans kreeg. De vloeistof werd in kannen opgeslagen en gedurende circa drie maanden bewaard bij een temperatuur die nooit hoger kwam dan 24°C. Volgens ScienceAlert is dat voldoende om hardnekkige pathogenen in dit zure goedje definitief te vernietigen. Daarna was het veilig én rijk aan alles waar planten van watertanden.
Tijd om te testen! In Niger zijn het vooral vrouwen die de teelt van gewassen op zich nemen. Zij werden uitgenodigd om gedurende bijna drie jaar dit natuurlijke mengsel uit te proberen op hun akkers. Er werden drie groepen gemaakt:
Van armeluisgerecht tot culinaire sensatie: waarom kig-ha-farz nu zo geliefd is
Officieel: dit zijn de sporten waarmee je de meeste calorieën verbrandt – ontdek welke verrassend hoog scoren
- Sommigen gebruikten alleen de gezuiverde urine.
- Anderen mengden de urine met dierlijke mest – een soort teamwerk van mens en dier, zou je kunnen zeggen!
- Een controlegroep gebruikte geen enkele vorm van meststof.
Resultaten om… over naar huis te schrijven
Tussen 2014 en 2016 werden zo’n 681 veldproeven uitgevoerd. Het resultaat? De vrouwen die met urine op hun plantages werkten, konden rekenen op maar liefst een gemiddeld 30% hogere opbrengst van hun oogst! Het effect was zo overtuigend dat het merendeel van de vrouwen in de regio voortaan deze aanpak adopteerde. Niet alleen werd de oogst groter, de techniek had nog wat aantrekkelijke bijwerkingen.
Uit de studie, gepubliceerd in het vakblad Agronomy for Sustainable Development, bleek:
- Urine als meststof biedt uitkomst voor boeren in droge, arme regio’s.
- Naar verwachting kan deze methode ook een rol spelen in geïndustrialiseerde landen. Van een duurzamere waterzuivering tot het verminderen van fossiele brandstofconsumptie – zo valt er zelfs in het Westen nog een plasje te winnen!
Dus, de volgende keer dat je aan het broeden bent op een manier om je tomaten een zetje te geven, denk dan eens terug aan deze proef. Wie weet, misschien is de stap van het toilet naar de tuin minder groot dan je denkt…
